lunes, 12 de febrero de 2018

Suxeito económico en Jean Tirole


Estou a ler A Economía do Ben Común, do nobel en Economía Jean Tirole.
A que denomina el internalidades? De que depende a nosa capacidade de facer asumir os seus costos ou beneficios? Facer ao suxeito consistente. 
As externalidades son costos (beneficios) que son repercutidos pola actividade dun axente sobre outro. O Jean Tirole chama a internalidades constitúe un concepto econonomicamente máis problemático. Denomina internalidades ao que lles sucede, por exemplo, aos suxeitos cuxa conduta é inconsistente dende unha perspectiva intertemporal. Cando leo a Jean Tirole entendo que con ese concepto quere sinalar a aqueles costos que o suxeito económico repercute sobre si, a condutas contrarias ao propio interese. É un concepto economicamente problemático debido a como se separa do concepto de externalidade, podendo chamar a confusión. 
Nunha externalidade a busca do propio interese por parte dun suxeito ten consecuencias sobre o interese doutro suxeito, máis eses dous intereses non están ligados. Porén, se identificamos internalidade simplemente cunha conduta como a da inconsistencia intertemporal aquí mesturamos cousas: existen condutas inconsistentes causadas pola incapacidade do suxeito para dominar as súas paixóns, como pode comprobarse mediante a lectura dos artigos de George Loewenstein. Mais temos tamén artigos como os de Dupas e Robinson, nos que a conduta de inconsistencia temporal é debida á non dispoñibilidade de tecnoloxías de aforro acaidas. Ou, incluso, eses casos nos que a estrutura do medio que se habita condiciona a realización desa inconsistencia.
Esta dependencia do alleo fai do concepto de internalidade un “false friend”. Así, se a inconsistencia dun suxeito está relacionada co interese de outro, e ese outro suxeito ten capacidade para modificar a estrutura do medio, ou dificultar (facilitar) a accesibilidade a tecnoloxías que posibilitan a (in)consistencia, estamos apañados. Entón estamos ante unha relación de interdependencia na que un suxeito pode tirar proveito das debilidades de outro. Chamar a iso internalidade non axuda a entender o que está a suceder.
Non é só unha cuestión nominativa. Cando realicei a tese traballei moito sobre esa mesma cuestión: a de interpretar condutas inconsistentes dende a perspectiva do suxeito económico tradicional, que procura a realización do seu propio interese. Cando o suxeito é inconsistente o seu inimigo non é só el mesmo. Que a inconsistencia dependa de como o medio está estruturado fai que terceiros axentes poidan condicionar tirar proveito das circunstancias.

A industria alimentaria española ven de asinar un pacto para limitar o volume de azucre, sal e graxas nos alimentos que ofrecen para o consumo.

domingo, 11 de febrero de 2018

Masculinidades II



Doume por ver unha serie de filmes adoptando unha perspectiva de xénero. Eses filmes nunca me chamaron a atención: Jungla de cristal (Die Hard) vina por primeira vez con ocasión da preparación desta entrada e vin o 50% da película, Harry el sucio (Dirty Harry) creo que a vira algo de neno pero nin me lembro nin causou impresión en min, Rambo cero, Terminator si que algo. O cinema negro xa é outro falar. Falarei das dúas primeiras.
As sesións de visionado realiceinas este Nadal como refuxio de lacazanería interesada. Doume tamén por ver algunhas que non cadraban exactamente nin nas pelis de acción masculina dos 70s e os 80s nin no cinema negro: The Rear window, The man who knew too much e Vertigo.

Os protagonistas masculinos e a familia nas historias de detectives.
No cinema negro (vinThe Big Heat, While the City Sleeps, Encuentro en la Noche) a muller, cando desexa pracer aparece como perigo da estabilidade familiar, un exceso que conducía á perdición. O feminino que desata o gran perigo, unha paixón que é como unha tempestade que devasta.
Hitchcock interesounos dende ese punto de vista. Non sei que lle tiña o Stewart: semella que aparece como prototipo do home familiar, un home que pode xogar con nenas e nenos. E porén, en Hitchcock trátase da exhibición dunha masculinidade ameazada por novas mulleres:
  • The roar window: neste filme é evidente que a afección polo asexo do singular protagonista ten por obxecto non someterse ao compromiso da parella. Grace Kelly encarna unha muller independente e madura, que quere algo máis que sexo co protagonista masculino. James fuxe desa proposición a fume de carozo.
  • The man who know too much: este filme non encaixa moito coa miña tese sobre a parella Hitchcock – Stewart. Porén lembremos: neste caso Stewart está xa casado, a súa muller, a singularmente loira Doris Day, fai dunha cantante que renuncia á súa carreira para ser nai. No filme Stewart, un médico de provincias, trata de exercer de pater familias ata que chega o momento da verdade, no que só a voz de Day pode dar co paradoiro do fillo perdido.
  • Vertigo. Masculinidade exposta ao perigo do feminino en estado puro. Muller como ameaza e atracción absoluta. Folga todo comentario.

Pasan as décadas, o Rock & Roll, o hippismo e os porros, a psicodelia e o ácido... e Charles Mason, non fai falta nada máis... só se cadra un pouco do protopunk dos Stooges e o transformismo de David Bowie... o krausrock? pero pouco máis. Despois de tamaña hecatombe para as identidades masculinas tradicionais está todo perdido. Ou se cadra non.
A liberación que trae o condón leva tempo traducíndose desinhibidamente no asento abatido de decenas de miles de carros por todo o mundo, en resistencias ao abandono do posto de traballo por parte das mulleres, en planificación familiar. Nese contexto, que debe facer un home para conservar a súa dignidade?

Die Hard vs Dirty Harry II: a controversia.
A muller liberada que se cadra podes recuperar; o horror da libre sexualidade e o lugar do home nese contexto. 
  • En Dirty Harry actuar como mediante unha dobre negatividade: transgredir a lei para loitar contra aqueles que transgriden a lei. Na segunda parte da saga o malo actúa como un alter ego do propio Harry sendo a diferenza entre o un e o outro que o protagonista protexe aos cidadáns e extermina a quen viola a lei. Sen intermediarios. 
  • É de sumo interese a diferenza entre Harry e John McClane. Este último está realmente desesperado por atar de novo a unha muller que sinte que se lle escapa (a California nada menos). O xeito de facelo e ser moi home, hiper masculinizándose. 
  • Harry non precisa de vínculos sociais, despreza o mundo moderno coas súas liberalidades e os seus hipócritas burócratas. 
Folga dicir cal das dúas figuras espertaban máis simpatías entre os meus amigos: Harry é sólido como unha roca. Algún amigo prefería Die Hard como filme de acción... puro esteticismo. A maioría preferían a Harry.

Preguntas pendentes, se cadra para un Masculinidades III:
Fargo. Un novo paradigma de coidado e protección?

viernes, 26 de enero de 2018

Masculinidades I


Comentario sobre Pornotopia, de Paul B. Preciado.


A tese de Paul B. Preciado en torno á Playboy ten como punto de referencia os novos dispositivos, substancias e tecnoloxías sexuais e o seu impacto sobre as formas de exercicio do poder, por exemplo as mudanzas involucradas pola introdución das técnicas anticonceptivas. De como o home busca dominar a esfera doméstica dun xeito novo.
As técnicas anticonceptivas involucran de xeito inevitable unha crise ideolóxica do doméstico e dos coidados. Fala Preciado da importancia que adquire a mediados de século a masturbación masculina. O desenvolvemento da industria erótica desvela novas formas de entender o sexo, trátase do nacemento das revistas masculinas estilo Playboy. Hugh Hefner non inicia unha empresa senón que funda un movemento ideolóxico que reivindica ao home no fogar (en bata, zapatillas e con gorra de capitán), cunha nova sexualidade. Actúa como o fascismo coa modernidade: unha revolución reaccionaria que se opón ás formas tradicionais de sexualidade. Así, existen grupos conservadores que se enfrontan, ofendidos, a esa revolución reaccionaria. Contra o que algunha xente defende non podemos dicir que esa revolución sexa progresista. A muller pasa de ser un obxecto de gozo privado a un obxecto de gozo en exhibición. Ámbalas dúas formas de machismo coinciden en tratala como un obxecto carente de desexo de seu.

domingo, 17 de diciembre de 2017

de como esquecemos o que fomos



As identidades que foron son como cruzar as augas do Limia.
As formas que adoptan as linguas son misteriosas: quen decidiu a altura dun século esquecido que en galego prescindiríase dos tempos verbais compostos? Como alguén comezou dicir “vai frío” e uns quilómetros máis alá o frío faino? Porque unha obediencia aquí si e alí non?

Hoxe en día as academias e os mass media deciden as formas e os modos... quen o facía hai mil, ou mil cincocentos anos? Como se sucedían os criterios aquí e alá?

Que son as fronteiras senón ríos con memoria?

lunes, 13 de noviembre de 2017

rencor


Nesta entrada quería eu quitarlle razón ao Zizek. Obxectaba o Zizek que o resentimento impediría aplicar o criterio da xustiza redistributiva rawlsiano (o veo da ignorancia): cando sentimos rencor non somos quen de poñernos no lugar do outro. Para quitarlle a razón a Zizek falei eloxiosamente dos impostos. Os impostos, cando están ben deseñados funcionan como mecanismo de redistribución impersoal: entón entra en funcionamento outro veo que impide que o resentimento se encarne. E falaba de máis cousas. Mais existen outros mecanismos despersonalizadores máis importantes que os impostos en economía. Eses mecanismos actúan a traveso dunha man invisible. Ademais de guiar conduta o interese amansa feras: Cando a economía funciona o rencor disípase; cando non brota. E que sucede cando entran en xogo eses potentes motores políticos? Sucede que son postas en marcha as políticas das identidades: o rencor busca culpables.
Volvendo ao interese en As Paixóns e mailos Intereses fala Hirschman de como a partires dun determinado momento a ocupación das persoas polo mundano comercio comezou a ser vista como unha actividade xeradora de bondade. Un dos argumentos que se utilizou para defender esa bondade da ocupación polo crematístico era que a promoción do comercio facía aos príncipes menos proclives ao belicismo. O comercio entre nacións faría máis difícil entrar en guerra; a calma paixón pola renda afastaría aos príncipes doutras formas de afirmación persoal.
Efectivamente, semella que cando o comercio funciona e a actividade mercantil dá ocupación a calquera a paz reina; cando a economía colapsa buscamos inimigos aos que dirixir o noso rencor, a nosa mala baba. Mais podería ser este un relato non pouco mentireiro: a paz do comercio que esperaban os pensadores ilustrados foi tamén a do tráfico de escravos, a do xenocidio indíxena alí onde chegaron os imperios coloniais, a dos nenos traballando en minas de carbón. Foi necesaria unha reacción moral para conter unha forza cega desatada polo carto: o interese cega e deshumaniza, constrúe máquinas esmagadoras. Esa reacción moral falou de igualdade de dereitos, de fraternidade e máis de igualdade.

Hai moitos veos da ignorancia: mecanismos despersonalizadores que poden desencadean unha mestura de consecuencias, positivas ou negativas.